Đừng chỉ nhìn vào chức danh hay danh sách hoạt động
Điều làm nên sự khác biệt giữa kinh nghiệm thực sự có giá trị và một dòng thông tin “làm đẹp CV” không nằm ở chức danh hay thời gian tham gia. Một kỳ thực tập, công việc bán thời gian, chương trình tình nguyện hay hoạt động câu lạc bộ có giá trị thường thể hiện ít nhất ba đặc điểm.
Thứ nhất là tính đa dạng về kỹ năng. Trải nghiệm đó nên tạo điều kiện để sinh viên sử dụng và phát triển nhiều kỹ năng khác nhau, thay vì lặp đi lặp lại cùng một công việc. Một thực tập sinh vừa nghiên cứu, viết nội dung và thuyết trình sẽ học hỏi được nhiều hơn so với người chỉ thực hiện các công việc hành chính đơn thuần.
Thứ hai là phản hồi thường xuyên. Sinh viên cần nhận được những góp ý cụ thể về những gì mình đang làm tốt và những điểm cần cải thiện. Nếu không, họ có thể lặp lại sai sót cũ mà không nhận ra đâu là thế mạnh thực sự của bản thân.
Thứ ba là sự liên quan nhất định đến định hướng nghề nghiệp. Nghiên cứu cho thấy những công việc phù hợp với mục tiêu nghề nghiệp giúp ứng viên thể hiện sự phù hợp với vị trí tuyển dụng và thuận lợi hơn trong quá trình tìm việc, trong khi việc dành quá nhiều thời gian cho những công việc hoàn toàn không liên quan thường mang lại ít giá trị hơn cho triển vọng nghề nghiệp lâu dài.
Tuy nhiên, ngay cả một công việc làm thêm không liên quan đến ngành học vẫn có thể mang lại những cơ hội phát triển kỹ năng đáng kể.
Nhiều sinh viên làm việc tại quán cà phê, nhà hàng, cửa hàng bán lẻ hoặc làm gia sư vì lý do tài chính hơn là định hướng phát triển nghề nghiệp. Dù vậy, họ vẫn có thể tận dụng tối đa những trải nghiệm này nếu xem đó không chỉ đơn thuần là công việc để kiếm thêm thu nhập.
Trước hết, sinh viên nên nhận diện những kỹ năng mình đang tích lũy. Chẳng hạn, sinh viên có thể rèn luyện kỹ năng giao tiếp và khả năng giữ bình tĩnh dưới áp lực khi phải phục vụ một khách hàng khó tính. Một ca làm việc đông khách đòi hỏi tinh thần phối hợp và làm việc nhóm. Trong khi đó, công việc gia sư có thể giúp phát triển khả năng truyền đạt ý tưởng rõ ràng và lập kế hoạch hiệu quả. Nghiên cứu cho thấy những kỹ năng này hoàn toàn có thể được chuyển hóa thành lợi thế trong công việc sau khi tốt nghiệp.
Nếu cảm thấy công việc hiện tại mang lại ít cơ hội học hỏi, sinh viên có thể chủ động tạo thêm giá trị. Chẳng hạn, xin đảm nhận nhiệm vụ mới như phụ trách thu ngân thay vì chỉ phục vụ bàn, hay có thể dành nhiều thời gian hơn để làm việc cùng những đồng nghiệp giàu kinh nghiệm nhằm học hỏi thêm kỹ năng. Quan trọng không kém, sinh viên có thể thay đổi cách nhìn nhận công việc, xem mỗi lần tương tác với khách hàng là một cơ hội rèn luyện cho những cuộc gặp gỡ khách hàng trong tương lai.
