Tuy nhiên, theo bà Trần Phương Thủy, giảng viên ngành Sản xuất phim kỹ thuật số tại Đại học RMIT Việt Nam, vị trí rõ nét của các nhà làm phim nữ cần gắn liền với thay đổi trong môi trường làm việc.
“Tương tự như nền điện ảnh ở nhiều quốc gia khác, điện ảnh Việt từ lâu vẫn có xu hướng nam giới chiếm ưu thế ở các vị trí sáng tạo chủ chốt”, bà Thủy nói.
Bà chỉ ra rằng điều kiện làm việc khắc nghiệt của ngành cùng những định kiến văn hóa về khả năng làm việc của phụ nữ trong môi trường này, việc thiếu cơ hội tiếp cận cố vấn nữ giàu kinh nghiệm, cũng như kỳ vọng khác biệt đối với công việc của phụ nữ là những yếu tố có thể khiến họ gặp trở ngại trên con đường tiến tới các vị trí có quyền ra quyết định.
“Ở tất cả các vị trí trong ngành vẫn chưa đủ cố vấn nữ để hỗ trợ và dìu dắt thế hệ trẻ vươn lên những vị trí cao hơn trong định hướng họ chọn”, bà nói.
Bà Thủy cho rằng những rào cản này có thể khiến phụ nữ cảm thấy họ phải chứng minh cả chất lượng công việc lẫn khả năng vượt qua định kiến về những gì phụ nữ có thể làm trong ngành phim. Việc hỗ trợ phụ nữ ngay từ giai đoạn đầu của sự nghiệp có thể góp phần thu hẹp khoảng cách này, đặc biệt thông qua hoạt động cố vấn, tăng cơ hội để họ được biết đến và cơ hội nghề nghiệp trong ngành dành riêng cho phụ nữ.
Bà Thủy nói: “Trước hết, những chương trình hoặc khoản tài trợ đặc biệt dành cho nhà làm phim nữ sẽ mang lại hỗ trợ đáng kể. Qua đó, các nhà làm phim nữ có hỗ trợ và tiếp thêm động lực cho nhau, đồng thời tiếp cận nguồn lực phù hợp để phát triển”.
Bà cũng đề xuất tăng cường thêm các chính sách khuyến khích dành cho những dự án do phụ nữ chủ trì hoặc có ê-kíp toàn bộ là nữ, qua đó tạo điều kiện để các nhà làm phim mới vào nghề tích lũy kinh nghiệm, xây dựng mạng lưới và phát triển sự nghiệp trong môi trường thuận lợi.
Đối với đào tạo điện ảnh, mục tiêu không phải là tạo ra lộ trình riêng cho phụ nữ, mà là bảo đảm những người có năng lực có cơ hội, tạo dựng được mạng lưới quan hệ và sự tự tin cần thiết để tiến tới những vị trí có quyền đưa các quyết định sáng tạo.
Bà Thủy nhấn mạnh: “Điều quan trọng nhất là gửi ra thông điệp cho các nhà làm phim nữ thấy rằng họ hoàn toàn có thể phát triển và khẳng định vị trí trong ngành".
Trong bối cảnh điện ảnh Việt tiếp tục lớn mạnh, hai giảng viên cho rằng việc có thêm nhiều tiếng nói đa dạng hơn phía sau máy quay có thể giúp điện ảnh Việt kể những câu chuyện phức tạp và đa dạng hơn, đồng thời mở ra thêm nhiều cơ hội cho các nhà làm phim mới xây dựng sự nghiệp bền vững.
Bài: Thùy Dung