Hackathon sáng tạo gợi mở mô hình mới để phát triển nhân tài

Vừa qua, 40 sinh viên và học viên từ sáu cơ sở giáo dục, đào tạo tại Việt Nam, Singapore và Malaysia đã tham gia cuộc thi Creative DNA Hackathon tại cơ sở Nam Sài Gòn, Đại học RMIT Việt Nam, cùng thử sức với một thử thách vượt xa khuôn khổ của một cuộc thi hackathon thông thường.

Các nhóm thí sinh đến từ nhiều nền văn hóa khác nhau đã phát triển ý tưởng tài sản trí tuệ sáng tạo lấy cảm hứng từ những câu chuyện, phong tục tập quán và bản sắc văn hoá địa phương. Người tham dự còn được học hỏi về thực tiễn khởi nghiệp, thương mại hoá và phát triển thị trường dưới sự hướng dẫn của các cố vấn trong ngành công nghiệp sáng tạo.

Cuộc thi Creative DNA Hackathon do Khoa Truyền thông và Thiết kế, Đại học RMIT Việt Nam, phối hợp với agency sáng tạo Project Pluto tổ chức. Đây là một phần của sáng kiến nhằm giúp tài năng trẻ chuyển hóa những ý tưởng mang đậm dấu ấn địa phương thành tài sản trí tuệ có khả năng tiếp cận thị trường toàn cầu.

Sinh viên, học viên được tiếp cận với nhiều cách tư duy, phương pháp thiết kế và góc nhìn văn hoá khác nhau, tìm hiểu cách biến sáng tạo thành giá trị thực tiễn thông qua đổi mới, khởi nghiệp và các mô hình kinh doanh bền vững, đồng thời học cách hợp tác hiệu quả trong môi trường đa văn hoá và liên ngành.

Theo Tiến sĩ Manny Ling, Phó trưởng khoa phụ trách Hợp tác và Quốc tế, Khoa Truyền thông và Thiết kế, RMIT Việt Nam, sáng kiến này cho thấy tầm quan trọng ngày càng tăng của thiết kế “glocal” nhằm tạo ra các giải pháp được định hình bởi tri thức toàn cầu nhưng vẫn gắn kết sâu sắc với văn hoá, bối cảnh và cộng đồng địa phương.

“Tại Đông Nam Á, nơi truyền thống có tuổi đời hàng trăm năm và các nền kinh tế số phát triển nhanh nhất thế giới cùng sánh bước bên nhau, các nhà thiết kế ngày càng phải vận dụng linh hoạt cả góc nhìn địa phương lẫn toàn cầu. Thành công của họ đến từ sự thấu hiểu bản sắc văn hoá và nhu cầu cộng đồng, cũng như sự tự tin để tham gia vào các thị trường và diễn đàn quốc tế”, Tiến sĩ Ling nhận định.

Cuộc thi cũng phản ánh mục tiêu lớn hơn của Sáng kiến kinh tế sáng tạo (Creative Economy Initiative - CEI), một sáng kiến hợp tác giữa RMIT và Project Pluto nhằm kết nối sáng tạo với khởi nghiệp, đổi mới, phát triển và thương mại hoá tài sản trí tuệ. Mục tiêu của sáng kiến là tạo điều kiện cho những người làm công tác sáng tạo chuyển hoá ý tưởng thành các giá trị xã hội, văn hoá và kinh tế bền vững.

Đồng hành cùng nỗ lực này là mạng lưới SEA Neighbour Network nhằm đẩy mạnh cơ hội hợp tác giữa các cơ sở giáo dục, đào tạo trong khu vực Đông Nam Á thông qua trao đổi sinh viên, chia sẻ kiến thức, nghiên cứu hợp tác và đổi mới xuyên văn hoá.

Theo Tiến sĩ Ling, nhiều thách thức mà Đông Nam Á đang đối mặt, như khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo tồn văn hóa, chuyển đổi số và năng lực cạnh tranh kinh tế, đều đòi hỏi những góc nhìn vừa am hiểu bối cảnh địa phương vừa có trải nghiệm khu vực.

Mặc dù các khung lý thuyết toàn cầu mang lại nhiều giá trị, các mô hình giáo dục giúp sinh viên tiếp cận nhiều góc nhìn từ các quốc gia láng giềng sẽ góp phần tạo ra những giải pháp phù hợp hơn với nhu cầu của cộng đồng sở tại.

“Việc khai thác tri thức bản địa, bản sắc văn hoá và kinh nghiệm từ chính khu vực sẽ giúp các giải pháp sáng tạo luôn phù hợp với cộng đồng được hưởng lợi. Các mô hình giáo dục tạo điều kiện để sinh viên tiếp xúc với nhiều góc nhìn khác nhau từ các quốc gia lân cận có thể góp phần quan trọng vào quá trình phát triển năng lực này”, Tiến sĩ Ling cho biết.

Theo Tiến sĩ Ling, Đông Nam Á sở hữu nguồn nhân tài sáng tạo dồi dào, văn hoá đa dạng và tinh thần khởi nghiệp mạnh mẽ. Tuy nhiên, các cơ sở giáo dục trong khu vực vẫn thường hoạt động tách biệt, thậm chí cạnh tranh với nhau, trong khi những thách thức và cơ hội mà sinh viên đối mặt ngày càng mang tính tương đồng.

Ông nói: “Tương lai của giáo dục sáng tạo không nên dựa trên thành công riêng lẻ của từng cơ sở giáo dục mà cần được xây dựng trên nền tảng hợp tác khu vực, chia sẻ tri thức và tạo ra tác động tập thể”.

“Thông qua những sáng kiến như Sáng kiến kinh tế sáng tạo và mạng lưới SEA Neighbour Network, chúng tôi đang tạo ra các diễn đàn để đẩy mạnh hợp tác xuyên biên giới, học hỏi từ các góc nhìn văn hoá khác nhau, đồng thời phát triển những giải pháp sáng tạo vừa phù hợp với bối cảnh địa phương vừa có tiềm năng vươn ra toàn cầu”.

Nền kinh tế sáng tạo đang ngày càng khẳng định vai trò là động lực quan trọng của đổi mới sáng tạo, cơ hội việc làm và tăng trưởng kinh tế. Để phát huy tiềm năng của các ngành công nghiệp sáng tạo, Đông Nam Á cần đầu tư mạnh mẽ hơn vào các hệ sinh thái giáo dục làm nền tảng cho sự phát triển của lĩnh vực này.