Meta đã đồng ý triển khai hàng loạt biện pháp bảo vệ mới dành cho người dùng dưới 18 tuổi trên Facebook và Instagram tại hầu hết các bang và vùng lãnh thổ thuộc Mỹ, bao gồm giới hạn tổng thời gian sử dụng hai ứng dụng này ở hai tiếng mỗi ngày, chặn truy cập qua đêm, tăng cường xác minh độ tuổi, tắt thông báo trong giờ học, ẩn số lượt thích và mở rộng các công cụ kiểm soát dành cho phụ huynh. Những thay đổi này là một phần của thỏa thuận dàn xếp vụ kiện “nghìn tỷ” mang tính bước ngoặt liên quan đến những lo ngại về tác động của mạng xã hội đối với giới trẻ.
Tuy nhiên, liệu việc giới hạn thời gian sử dụng có thực sự giúp giảm thiểu những tác hại của mạng xã hội?
Tiến sĩ Gordon Ingram, chuyên gia tâm lý học không gian mạng và giảng viên cấp cao ngành Tâm lý học tại RMIT Việt Nam, cho rằng các biện pháp này là tín hiệu tích cực nhưng vẫn để lại nhiều câu hỏi quan trọng chưa được giải đáp.
Ý kiến bình luận của Tiến sĩ Gordon Ingram:
"Những thay đổi này đáng hoan nghênh vì có thể góp phần ngăn chặn việc sử dụng mạng xã hội ảnh hưởng đến các khía cạnh khác trong cuộc sống của thanh thiếu niên. Các biện pháp kiểm soát độ tuổi và công cụ dành cho phụ huynh tốt hơn cũng có thể giúp giảm nguy cơ tiếp xúc không phù hợp và nội dung độc hại”.
“Một câu hỏi đặt ra là thanh thiếu niên có dễ dàng vượt qua những hạn chế này không, và ai sẽ là người chịu trách nhiệm chính trong việc thực thi: các nền tảng hay phụ huynh?”
“Nhiều nhà nghiên cứu cho rằng vấn đề lớn nhất không nằm ở thời lượng sử dụng mạng xã hội, mà ở cách sử dụng mạng xã hội. Một mối quan tâm quan trọng là liệu các thuật toán có thể phát huy tác dụng theo hướng tích cực hơn nhằm giúp trẻ tránh xa những hành vi sử dụng có hại hay không”.
"Theo tôi, thay vì tập trung quá nhiều vào các hạn chế theo độ tuổi, chúng ta nên thảo luận nhiều hơn về khái niệm 'trách nhiệm bảo vệ trong môi trường số'. Theo đó các nền tảng phải có trách nhiệm bảo vệ tất cả người dùng, chứ không chỉ trẻ vị thành niên, khỏi những tác động tiêu cực từ môi trường số”.
“Mặc dù hiện tại các thay đổi này chỉ áp dụng tại Mỹ, các tập đoàn công nghệ đa quốc gia thường có xu hướng triển khai những giải pháp tương tự ở nhiều thị trường khác nhau. Điều đó có nghĩa là các biện pháp tương tự hoàn toàn có thể xuất hiện tại Việt Nam trong tương lai”.
“Chính phủ và người dân Việt Nam cũng có thể tạo áp lực để các nền tảng như TikTok đi theo hướng mà Meta đang thực hiện, đặc biệt khi TikTok có lượng người dùng trẻ tại Việt Nam lớn hơn nhiều so với Instagram. Điều này cũng có thể khuyến khích Meta tiếp tục đưa ra những tiêu chuẩn nghiêm ngặt hơn nữa”.
“Lý tưởng nhất là các công ty công nghệ nên cạnh tranh bằng việc mang lại trải nghiệm an toàn và quan tâm đến người dùng hơn, thay vì cạnh tranh bằng việc tạo ra nền tảng gây nghiện hơn”.